مناطق چهارگانه محيط زيست : پارک ملی

[mohitban]

پارك ملي

مناطق طبیعی به نسبت وسیع و دارای ویژگی خاص و اهمیت ملی به لحاظ زمین شناسی ، بوم شناسی ، جغرافیای زیستی و چشم انداز ، با هدفهای حفظ وضعیت زیستی و طبیعی ، بهبود جمعیت گونه های جانوری و رویشگاه های گیاهی و همچنین بهره برداری تفرجی به عنوان پارک ملی انتخاب می شوند. پارک های ملی محل مناسبی برای فعالیت های آموزشی ، پژوهشی و گردشگری در طبیعت به شمار می آیند. به منظور حفاظت بنیادی از تنوع زیستی ، ذخایر ژنتیکی ، یکپارچگی اکولوژیک و چشم اندازها ، فعالیت های مرتبط با بهره برداری های مصرفی و مسکونی در این مناطق مجاز نیست. به همین دلیل برای پارک های ملی پشتوانه قانونی حفاظتی مستحکم تری نسبت به سایر مناطق حفاظت شده پیش بینی شده است.

[mohitban]

ليست پارك هاي ملي ايران

---

1- پارک ملی ارومیه --- مساحت 575,517 هكتار --- آذربايجان غربی و شرقی

---

2- پارک ملی کلاه قاضی --- مساحت 47,280 هكتار --- اصفهان

---

3- پارک ملی قمیشلو --- مساحت 29,886 هكتار --- اصفهان

---

4- پارک ملی نای بند --- مساحت 47,687 هكتار --- بوشهر

---

5- پارک ملی دیر- نخیلو --- مساحت 20,434هكتار --- بوشهر

---

6- پارک ملی خجیر --- مساحت 9,971 هكتار --- تهران

---

7- پارک ملی سرخه حصار --- مساحت 9,194هكتار --- تهران

---

8- پارک ملی لار --- مساحت 27,788هكتار --- تهران

---

9- پارک ملی تنگ صیاد --- مساحت 4,372 هكتار --- چهارمحال و بختیاری

---

10- پارک ملی تندوره --- مساحت 35,540 هكتار --- خراسان رضوی

---

11- پارک ملی سالوک --- مساحت 8,231 هكتار --- خراسان شمالی

---

12- پارک ملی ساریگل --- مساحت 7,037 هكتار --- خراسان شمالی

---

13- پارک ملی توران --- مساحت 101,073 هكتار --- سمنان

---

14- پارک ملی کویر --- مساحت 442,212 هكتار --- سمنان

---

15- پارک ملی بختگان --- مساحت 165,909هكتار --- فارس

---

16- پارک ملی بمــو --- مساحت 48,612 هكتار --- فارس

---

17- پارک ملی قطرویه --- مساحت 32,576 هكتار --- فارس

---

18- پارک ملی خبر --- مساحت 149,982 هكتار --- کرمان

---

19- پارک ملی گلستان --- مساحت 87,402هكتار --- گلستان

---

20- پارک ملی بوجاق --- مساحت 3,176 هكتار --- گیلان

---

21- پارک ملی پابند --- مساحت 24,445 هكتار --- مازندران

---

22- پارک ملی کیاسر --- مساحت 9,027 هكتار --- مازندران

---

23- پارک ملی سیاهکوه --- مساحت 80,786هكتار --- یزد

[mohitban]

معرفي پارك ملي درياچه اروميه

پارك ملي درياچه اروميه بين استانهاي آذربايجان شرقي و آذربايجان غربي و در موقعيت جغرافيايي 37 تا 30/38 عرض شمالي و 45 تا 46 طول شرقي واقع شده است. مساحت پارك 464056 است. اين درياچه جمعا داراي 102 جزيره بزرگ و كوچك به مساحت 33486 هكتار است.



پوشش گياهي: سرو كوهي ، پسته وحشي ، داغداغان ، ‌زالزالك ، بادام كوهي ، ‌شيرخشت ، ‌ديو آلبالو ، گندميان ، ‌فرفيون ، ‌آويشن ، ‌درمنه ، ‌علف شور ، ‌كاكوتي ، ‌زنبق ، ‌يولاف ، ‌شنگ و‌ شقايق.

پستانداران : قوچ و ميش ارمني و گوزن زرد ايراني.

پرندگان: فلامينگو ، پليكان ، ‌كاكايي و تنجه.

خزندگان : انواع مارهاي سمي و نيمه سمي ، مارمولك و آفتاب پرست.

دریاچه ارومیه در شمال غربی ایران قرار دارد و در میان دو استان آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی بخش شده است. دریاچه ارومیه بزرگترین دریاچه درون سرزمینی ایران است. عمیق ترین نقطه دریاچه ۱۵ متر و عمق میانگین آن ۵ متر می باشد. دریاچه ارومیه با میانگین بارندگی سالانه ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیمتر و درجه حرارت متغیر از ۱۷ـ تا ۳۶ درجه سانتیگراد از سطح آزاد ۱۲۷۴ متر ارتفاع دارد. آب این دریاچه بسیار شور بوده و عمدتآ از رودخانه‌های زرینه‌رود ، سیمینه‌رود ، گدار ، باراندوز ، شهرچای ، نازلو و زولا تغذیه می‌شود. حوضه آبریز دریاچه ارومیه ۵۰۸۹۲ کیلومتر مربع است که پیرامون ۳٪ مساحت کل کشور ایران را دربر می‌گیرد. این حوضه با داشتن دشت‌هایی مانند دشت پیرانشهر سلماس ، ارومیه ، تبریز ، آذرشهر ، مراغه ، میاندوآب ، مهاباد ، نقده و اشنویه یکی از کانون‌های ارزشمند فعالیت کشاورزی و دامداری در ایران بشمار می‌رود. دریاچه ارومیه بزرگترین آبگیر دائمی آسیای غربی است که در غرب پشته (فلات) ایران قرار گرفته. پارک ملی دریاچه ارومیه پس از مرداب انزلی از جالب‌ترین و نغزترین زیستگاه‌های طبیعی جانوران در ایران بشمار می‌رود. تا کنون بیش از ۱۸۶ گونه از پرندگان آبزی و کرانه‌ای و ده‌ها پرنده خشکی‌زی در استان آذربایجان غربی شناسایی شده اند. دریاچه ارومیه دارای ۱۰۲ جزیره است که همه آنها از سوی سازمان یونسکو به عنوان اندوخته طبیعی جهان به ثبت رسیده است. جزیره اِشک زیستگاه پرندگان زیبای کوچگر از جمله مرغ آتش و تنجه و نیز گوزن زرد ایرانی است. گِل کرانه دریاچه خاصیت درمان برای دردهای بندگاهی (مفصلی) و بیماری‌های زنان را دارد. برای گشت و گذار در دریاچه و جزیره‌های آن می‌توان از دو کشتی سهند و نوح یا قایق‌های گوناگون در بندر گلمانخانه بهره گرفت.



جزاير اروميه
درياچه‌ اروميه‌ جزاير و شبه‌ جزيره‌هاي‌ متعددي‌ دارد كه‌ از اهميت‌ توريستي‌ قابل‌ توجهي‌ برخوردارند. اين‌ درياچه‌ داراي‌ 102 جزيره‌ كوچك‌ و بزرگ‌ است‌ كه‌ اهم‌ آن‌ها عبارتند از: كبودان‌ ، اشك‌ ، اسپير و آرزو.

جزيره‌ كبودان‌: يكي‌ از بزرگترين‌ جزاير درياچه‌ اروميه‌ ، جزيره‌ كبودان‌ است‌ كه‌ يك‌ چشمه‌ و يك‌ قنات‌ كوچك ‌دارد. قسمت‌ اعظم‌ پوشش‌ گياهي‌ آن را علف‌هاي‌ كوتاه‌ ، درختان‌ پسته‌ وحشي‌ ، سرو كوهي‌ ، بادام‌ وحشي‌ ، شيرخشت‌ و گوجه‌ فرنگي‌ تشكيل‌ مي‌دهد. اين‌ جزيره‌ در شرق‌ اروميه‌ با وسعت‌ 3175 هكتار و در ارتفاع‌ 1521متري‌ قرار دارد. نوع‌ ساحل‌ آن‌ سنگي‌ و ماسه‌اي‌ است‌ و براي‌ شنا و ورزش‌هاي‌ آبي‌ امكانات‌ مناسبي‌ دارد. درجزيره‌ كبودان‌ هزاران‌ حيوان‌ از انواع‌ مختلف‌ زيست‌ مي‌كنند كه‌ عمده‌ترين‌ آنها قوچ‌ و ميش‌ مي‌باشد.



در سال ۱۳۴۶ جزیره کبودان (قویون داغی) از طرف سازمان حفاظت محیط زیست حفاظت شده اعلام گشت. در سال ۱۳۵۴ بود که این جزیره و سایر جزایر موجود در این منطقه بجز جزیره اسلامی (شاهی) منطقه حفاظت شده دریاچه ارومیه اعلام و بعدا به پارک ملی تبدیل شد. پارک ۳۲۰۰ هکتاری جزیره کبودان ، غیر مسکونی و زیستگاه انواع پستانداران وحشی مثل موش صحرایی ، قوچ و میش و پلنگ است.
سیمای جزیره کبودان استپی و بخش هایی از این جزیره نیمه جنگلی بیشتر پسته وحشی همراه با درختچه های دیگر از جمله بادام وحشی ـ ارس کوهی ـ بادام کوهی ـ خوشک و گوجه وحشی و گیاهان گوناگونی چون دم اسبی ـ مرغ علف گوسفندی و جو وحشی از جمله گیاهان و درختان این جزیره است.

پرواز دسته جمعی فلامینگوها ، پلیکان ها ، تنجه ها و کاکایی ها در دریاچه ارومیه مناظر بدیعی در بهار و تابستان پدید می آورد.



جزيره‌ اشك‌: اين‌ جزيره‌ با 2115 هكتار وسعت‌ در قسمت‌ جنوبي‌ كبودان‌ و در 40 كيلومتري‌ بندر گلمانخانه‌ قراردارد. اين‌ جزيره‌ يك‌ چشمه‌ آب‌ شيرين‌ دارد و يكي‌ از زيستگاههاي‌ پرندگان‌ بومي‌ و مهاجر از جمله‌ فلامينگو وتنجه‌ به‌ حساب‌ مي‌آيد. جزيره‌ اشك‌ از نظر پوشش‌ گياهي‌ شبيه‌ جزيره‌ كبودان‌ است‌ و گوزن‌ زرد ايراني‌ كه‌ يكي‌ از نادرترين‌ گوزن‌هاي‌ جهان‌ است‌ در آن‌ زندگي‌ مي‌كند.



جزاير اسپير: اين‌ جزيره‌ با 1151 هكتار وسعت‌ در غرب‌ كبودان‌ و در 27 كيلومتري‌ بندر گلمخانه‌ واقع‌ شده‌است‌. اين‌ جزيره‌ همه‌ ساله‌ پذيراي‌ پرندگاني‌ همچون‌ فلامينگو ، پليكان‌ها ، كاكايي‌ها و غازهاست‌. امكانات‌ وتاسيسات‌ جزيره‌ محدود به‌ يك‌ اسكله‌ مي‌باشد. جزاير كبودان‌ ، اشك‌ ، اسپير ، آرزو و جزاير نه‌گانه‌ از امكانات‌مناسب‌ براي‌ شنا و ورزش‌هاي‌ آبي‌ برخوردار است‌.



ویژگیهای زیستی پارك ملي دریاچه ارومیه
در حوضه اكولوژيكي درياچه اروميه 546 گونه گياهي به ثبت رسيده است.

جوامع گياهي اصلي عبارتند از :
گياهان شور پسند ( Halophytic )
گياهان شن پسند ( pseammaphytic )
گياهان خشكي زي ( Xerophytic )
گياهان آب پسند ( Hydrophtic )

درياچه اروميه شامل انبوه فراواني از جلبك هاي سبز – آبي مي باشد. توليد بالاي اين جلبكها اساس زنجيره غذايي را ايجاد مينمايد.
در حوزه اكولوژيكي درياچه اروميه ،27 گونه پستاندار ، 212 گونه پرنده ، 41 گونه خزنده ، 7 گونه دوزيست و 26 گونه ماهي وجود دارد.
درياچه اروميه زيستگاه زمستان گذراني گروههاي بزرگي از مرغان آبزي ( بويژه اردكها و مرغان دراز پا Waders ) مي باشد. علاوه بر اين بزرگترين كلنيهاي توليد مثلي فلامينگو در ايران و همچنين پليكان سفيد را پذيرا مي شود.



دو نوع از پستانداران در معرض نابودي به جزاير پارك ملي درياچه اروميه معرفي و در آنجا جمعيت آنها افزايش يافت. اين دو نوع پستاندار گوزن زرد ايراني Dama mesopotamica و قوچ و ميش Ovis orientalis gimelini مي باشد.



مهمترين بي مهره آبزي درياچه اروميه Artemia urmiana مي باشد كه يك گونه ميگوي بومي آب شور است. اين جانور از رده سخت پوستان بوده و تامين كننده غذاي بسياري از گونه هاي مهم پرندگان ( فلامينگو ) مي باشد در درياچه اروميه تعداد زيادي زيستگاه هاي آبي و خشكي وجود دارد. 17 سايت بحراني شامل خود درياچه بعضي زيستگاه هاي خشكي مهم و تالابهاي اطراف درياچه به عنوان مهمترين نواحي جهت مديريت حفاظتي و حمايتي مطرح شده اند.
گونه هاي در معرض تهديد پرندگان ثبت شده در حوزه اكولوژيكي درياچه اروميه ( سال 1379 IUCN ) با كلان كوچك ، اردك بلوطي ، غاز پيشاني سفيد كوچك ، خروس كولي دشتي ، عروس غاز ، ميش مرغ ، اردك مرمري ، متاي پاسرخ ، اردك سرسفيد ، دليجه كوچك مي باشد.

اهميت و ارزش پارك ملي :
- ارزش حفاظتي به جهت داشتن انواع گونه هاي حيات وحش
- ارزش حفاظتي به جهت داشتن انواع گونه هاي پوشش گياهي در سطح جزاير
- ايجاد تعادل طبيعي در منطقه آذربايجان
- ارزش توريستي ، تفريحي و اجتماعي
- داشتن عناويني بمانند : پارك ملي ، اندو ختگاه زيست سپهر و تالاب بين المللي
- ارزش طبي ( لجن درماني )
- ذخيره گاه زيست سپهر
- تالاب بين المللي ( ثبت شده در كنوانسيون رامسر )

[wildlife]

منطقه «نايبند» يکي از زيباترين مناطق در کرانه هاي خليج فارس به شمار مي رود و يادگارهاي به جا مانده از بندر تاريخي نايبند حاکي از پيشينه تاريخي اين منطقه به عنوان مرکز تجارت و صيد مرواريد در عصر آل بويه است. تا قبل از سال 82 منطقه نايبند شامل چهار قسمت: خليج نايبند - منطقه حفاظت شده نايبند - منطقه حفاظت شده حرا، بساتين و هاله بود که در سال 82 منطقه حفاظت شده نايبند (که از سال 1375 به عنوان منطقه حفاظت شده شناخته شده بود) به همراه منطقه حفاظت شده حرا و خليج نايبند (به دليل رويش جنگل هاي حرا و آبسنگ هاي مرجاني و اهميت اکولوژيکي آن) توسط شوراي عالي محيط زيست به عنوان نخستين پارک ملي دريايي کشور ثبت و شناخته شد، همچنين اين پارک ملي به شماره 17115 به عنوان پارک ملي دريايي در کميسيون جهاني مناطق حفاظت شده (WCPA) که يکي از زيرمجموعه هاي سازمان جهاني حفاظت از طبيعت و منابع طبيعي (IUCN) است ثبت شده است.

من خودم ماهی یکی دو بار به نایبند سر میزنم.از دیدن گونه های مختلف پرنده آبی از غاز و مرغابی گرفته تا پلیکان و درنا و حواصیل و فلامینگو توی نایبند حسلبی لذت میبرم.متاسفانه فاصله پرندگان برای عکس برداری مناسب نیست و فقط با دوربین میشه اونها را واضح دید.
چندتا عکس از اون منطقه میگذارم:

دیدن لینک ها برای شما امکان پذیر نیست. لطفا ثبت نام کنید یا وارد حساب خود شوید تا بتوانید لینک ها را ببینید.

دیدن لینک ها برای شما امکان پذیر نیست. لطفا ثبت نام کنید یا وارد حساب خود شوید تا بتوانید لینک ها را ببینید.

دیدن لینک ها برای شما امکان پذیر نیست. لطفا ثبت نام کنید یا وارد حساب خود شوید تا بتوانید لینک ها را ببینید.